Hızlı tüketim alışkanlıkları ve modern yaşam pratikleri sebebiyle threatened olan yerel Türk mutfağı mirası, kıymetli bir saha araştırmasıyla muhafaza ediliyor. Yemek editörü ve araştırmacı Şef Hüseyin Şipal, hayata geçirdiği “Çeşni Gastronomi Atlası” projesiyle Anadolu’nun farklı coğrafyalarını karış karış tarıyor. Şipal, her yörede mutfak kültürünün yaşayan hafızası konumundaki 75 ile 98 yaş aralığındaki kaynak kişilerle köy evlerinde, bağ ocaklarında buluşarak geçmişin sırlarını ilk ağızdan dinliyor.
SADECE TARİFLER DEĞİL, YEMEKLERİN HİKÂYELERİ VE RİTÜELLERİ DE BELGELENİYOR
Çeşni Gastronomi Atlası çalışması, geleneksel reçeteleri salt malzeme ölçüleriyle sınırlamayıp çok boyutlu bir kültürel belgesel formatında ele alıyor. Yemeklerin hangi mevsimsel şartlarda, hangi toplumsal olaylarda pişirildiği; kazan başı dualarından kullanılan toprak kaplara, pişirme tekniklerinden ritüellere kadar uzanan derin etnografik arka plan titizlikle arşivleniyor. Böylelikle Anadolu insanının toprağı, bereketi ve sofrayı kutsayan bin yıllık yaşam felsefesi koruma altına alınıyor.
“TARIYOR, ARAŞTIRIYOR, YAZIYOR, ÇEKİYOR VE GELECEĞE NOT DÜŞÜYOR”
Yürüttüğü saha çalışmalarının ilkelerini “tarıyor, araştırıyor, yazıyor, çekiyor ve kayıt altına alıyor” sözleriyle özetleyen Şef Hüseyin Şipal, elde edilen bilgi ve belgeleri hem yazılı literatüre hem de dijital görsel arşivlere kazandırıyor.
Türk mutfağının köklü birikimine kalıcı bir armağan niteliğindeki proje sayesinde, kuşaklar arası aktarımı kesintiye uğramış benzersiz lezzetlerin yeniden mutfaklara dönmesi ve uluslararası gastronomi literatüründe hak ettiği değere kavuşması hedefleniyor.
